تاریخ امروز:دوشنبه , ۷ بهمن ۱۳۹۸
فاویسم

بیماری فاویسم و هر آنچه که باید درباره آن بدانید

بیماری فاویسم چیست؟

بیماری فاویسم یک بیماری ارثی و خونی می باشد. این بیماری به دلیل کمبود آنزیم GPD6 یا گلوکز فسفات دهیدروژناز در گلبول قرمز به وجود می آید. وقتی افراد مبتلا به فاویسم از باقلا و محصولات فرآوری شده مانند کنسرو و سوسیس و کالباس و داروهای آنتی بیوتیک و ضد مالاریا استفاده کنند این بیماری پدیدار می شود و علائم زردی و خستگی و کم خونی در این افراد به وجودبه وجود می آید در صورت شدید بودن این بیماری سنگ کیسه صفرا و بزرگی پانکراس و اختلال سیستم ایمنی و ناراحتی های کلیوی به وجود خواهند آمد که برای جلوگیری از این رخداد رعایت رژیم غذایی و استفاده از آنتی اکسیدان های قوی ضروری می باشد.

فاویسم یک بیماری ارثی ست

این بیماری معمولا گلبول های قرمز خون را درگیر می کند. این بیماری کاهش یا عدم وجود آنزیم های گلبول قرمز به وجود می آید. معمولا بیماران مبتلا به فاویسم به باقلا حساسیت شدید نشان می دهند.

فاویسم چیست و چگونه می باشد؟

همان طور که گفتیم فاویسم یک بیماری خونی و ارثی می باشد که معمولا کمبود آنزیمی مانند دهیدروژن فسفات گلوکز ۶ سلول های خونی را در گیر می کند. این بیماری از طریق ژن منتقل می شود پس یک بیماری ارثی و ژنتیکی می باشد. حساسیت غذایی زمانی ایجاد می شود که بیماران مبتلا به فاویسم  باقلا و غذاهای فرآوری شده مصرف کنند. وقتی بیماران مبتلا به فاویسم باقلا و یا غذاهای فرآوری شده را مصرف می کنند دچار کم خونی می شوند این کم خونی از نوع همولیتیک می باشد که دلیل قطعی آن برای محققان شناسایی نشده است .

پس این بیماران باید در مصرف باقلا و مواد غذایی فرآوری شده مانند سوسیس و کالباس و کنسرو را مصرف نکنند زیرا سبب مشکلاتی مانند کم خونی می شود. این بیماری در کودکان خطرناک است پس باید توجه زیادی به غذاهای مصرفی آن ها کرد و باید باقلا و محصولات فرآوری شده را برای آن ها منع کرد.

علت بیماری فاویسم

در این بیماری کمبود آنزیم دهیدروژن فسفات گلوکز ۶ در گلبول قرمز باعث به وجود آمدن بیماری فاویسم می شود. اما این بیماری در کودکان پیچیده تر می باشد زیرا ممکن است بعضی از کودکان این آنزیم را داشته باشند اما دچار بیماری فاویسم شوند که در چنین شرایطی علت های دیگر برای بیماری فاویسم بررسی می شود. در بیماری فاویسم با خوردن مواد غذایی مانند باقلا و مواد فرآوری شده عمل تخریب گلبول های قرمز به وجود می آید. این بیماری ممکن است افراد زیادی مبتلا باشند ولی از آن اطلاعی نداشته باشند. بیماری فاویسم بیشتر در قاره آفریقا و آسیای شرقی شیوع دارد. در کشور خودمان ایران بیشتر در منطقه شمال کشور مانند مازندران و گیلان شیوع فاویسم زیاد است.

حالا چرا مصرف باقلا برای بیماران دچار فاویسم ممنوع است؟

ترکیبات باقلا ویسین و کوویسین می باشد که پس خوردن در روده ها به دی ویسین تبدیل می شود. این ماده یعنی دی ویسین مخرب گلبول قرمز می باشد لذا کسانی که مبتلا به فاویسم هستند و گلبول های قرمز ضعیفی به دلیل کمبود آنزیم گلوکز فسفات و دهیدروژناز  با تماس با این ماده مخرب گلبول قرمز از بین می رود و به همین دلیل کم خونی همولیتیک اتفاق می افتد.

پس یکی از حساسیت های غذایی برای بیماران مبتلا به فاویسم خوردن باقلا و کنسرو و محصولات فرآوری شده می باشد این محصولات سبب به وجود آمدن دی ویسین و ایزورامیل که مخرب و اکسیدان گلبول قرمز هستند می شوند. لذا افراد مبتلا به فاویسم باید به طور جدی از خوردن مقدار کم این مواد نیز خود داری کنند چون سلامتی آن ها در خطر می باشد.

این بیماری در افراد مذکر بیشتر شایع است پس عده زیادی از مبتلایان آقا هستند و عده کمی از خانم به فاویسم مبتلا هستند.

نشانه های بیماری فاویسم

وقتی مبتلایان به فاویسم از محصولات فرآوری شده و باقلا مصرف می کنند به دلیل تخریب گلبول قرمز دچار کم خونی همولیتیک می شوند تخریب گلبول قرمز و غشای آن سبب آزاد سازی بیلی روبین می شود همین امر زردی  و یرقان افراد مبتلا به فاویسم  را  به دنبال دارد در نهایت ادرار این افراد با دلیل تخریب گلبول های قرمز تیره رنگ و سفیدی های چشم مبتلایان که اسکلرا نام دارد به زری می گراید. افراد مبتلا به فاویسم به دلیل از بین رفتن گلبول قرمز اکسیژن رسانی خوبی ندارند در نتیجه در تمام فعالیت های روزمره احساس خستگی زیادی می کنند  و برای جبران این روند تعداد ضربان قلب و تنفس بسیار زیاد می شود. علائم بیماری فاویسم ممکن است ناگهانی باشد و یا حتی دو روز بعد نمایان شود پس در هر فردی شیوع علائم می تواند متفاوت باشد.

در بیماری شدید فاویسم که فرد دچار کمبود شدید یا حتی فقدان آنزیم گلوکز فسفات دهیدروژناز است علاوه بر علائم زردی و کم خونی می تواند به سنگ کیسه صفرا به دلیل بیلی روبین بالا و پانکراس بزرگ و اختلال سلول های ایمنی شود پس این افراد باید حتما تحت نظر پزشک باشند و از خوردن مواد غذایی محرک بپرهیزند.

همان طور که در بالا گفتیم این بیماری در کودکان خطرناک است زیرا همین موضوع منجر به تخریب سلول های مغزی نیز خواهد شد و باعث مرگ کودک می شود. نوزادانی که به تازگی متولد می شوند اگر دچار فاویسم باشند نسبت به بقیه ی نوزادان حتما زردی می گیرند و زردی آنها از نوع شدید می باشد پس باید حتما تحت فوتوتراپی باشند تا درمان آن ها صورت بگیرد زیرا زردی شدید سبب کرتینیسم یا عقب ماندگی ذهنی خواهد شد.

این بیماری از طریق آزمایش خون و اندازه گیری آنزیم و ژن آن و بیلی روبین موجود در خون  شناسایی می شود‌.

بیماران مبتلا به فاویسم چه بخورند و چه نخورند؟

باقلا و محصولات فرآوری شده مانند کنسرو و سوسیس و کالباس و داروهای آنتی بیوتیک مانند کوتریموکسازول و سولفونامید ها و داروهای درمان بیماری مالاریا  مانند پریما کین ، پاما کین کینا کرین و آسپرین می تواند سبب عود این بیماری شود و علائمی مثل تب ،بیحالی و تهوع و استفراغ و حتی رنگ پریدگی و درد کلیه را ایجاد کند. برای مبارزه با اکسیدان و مواد مخرب باید آنتی اکسیدان مصرف شود پس مواد غذایی که آنتی اکسیدان دارند باید بیشتر مورد توجه افراد مبتلا به فاویسم باشد.

مصرف ویتامین هایی مانند ویتامین E  که یک داروی آنتی اکسیدان بسیار قوی می باشد می تواند در جهت بهبودی این بیماری کمک کند اما همان طور که گفته شد به دلیل ارثی بودن این بیماری درمان قطعی برای آن وجود ندارد و بیماران باید تنها از طریق رعایت رژیم غذایی از عود این بیماری جلوگیری کنند تا زمانی که رژیم غذایی رعایت شود و باید ها و نباید ها را اجرا کرد خطری بیماران را تهدید نخواهد کرد.

 

 

نوکو (نوآوری کودک) پایگاهی برای آموزش والدین و کودکان در فضای مجازی است که با هدف ارتقاء دانش و فرهنگ صحیح پرورش کودک و با نگاهی آموزش محور با ارائه محتواهای با کیفیت با بیانی ساده و با استفاده از منابع علمی معتبر دنیا ، ایجاد شده است . فعالیت نوکو با تولید صدها ساعت ویدئو برای آموزش مطالب مورد نیاز والدین از دوره بارداری تا نوجوانی ، و همچنین آموزش و سرگرمی برای کودکان و نوجوانان آغاز شده است .

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *