تاریخ امروز:سه شنبه , ۸ بهمن ۱۳۹۸
SGA و LGA

SGA و LGA چیست؟

نوزاد بزرگ نسبت به سن حاملگی: معمولا این نوزادانLGA با نوزادانی که از نظر هفته ها ی حاملگی یکسان هستند بزگتر و دارای وزن بیشتری هستند. ژنتیک و جثه بزرگ پدر و مادر و همچنین وزن بالا مادر می تواند منجر به تولد نوزادLGA بزرگ نسبت به سن حاملگی شود. مهمترین عامل نوزادانLGA دیابت مادر می باشد.

SGA :کوچک نسبت به سن حاملگی

این نوزادان نسبت به نوزادانی که در سن یکسانی از بارداری به سر می برند کوچکتر و وزن کمی دارند. عوامل مرتبط با نوزادSGA اختلالات جفتی ،بیماری های مادر مانند کم خونی و قلبی و عروقی و بیماری های جنسی مانند سیفلیس و سایتومگالوویروس می باشد. همچنین از دیگر عوامل ها می توان به اختلالات جفتی و سو تغذیه مادر و ناهنجاری های جنینی سیگار و الکل و چند قلویی اشاره کرد. برای درمان تاخیر رشد جنین استفاده از موادمغذی خواب و استراحت کافی و عدم استفاده از سیگار و الکل توصیه می شود.

LGA وSGA چیست؟

همان طور که می دانیم مادران در ابتدای بارداری تحت نظر ماما یا یک مرکز مشاوره و خدمات مامایی هستند و از طریق یک همپای مادر بارداری آن ها کنترل می شود. همپای مادر با توجه اندازه شکم و نتیجه سونوگرافی ها رشد جنین را ارزیابی می کند‌. وجود یک همپای مادر می تواند کمک فراوانی جهت نظارت بر جنین و سلامت آن کند. حتی مادران می توانند همان طور که در طی بارداری یک همپای مادر و همراه جهت حمایت و کنترل در بارداری داشتند می توانند در طول زایمان نیز یک حامی روحی و روانی و کاهش درد به مامای همراه داشته باشند. مامای همراه علاوه بر کمک به مادر جهت زایمان سریع و کاهش درد می تواند نوزاد را نیز کنترل کند و هر مشکلی برای مادر و نوزاد بعد از زایمان وجود داشته باشد مامای همراه با توجه به آگاهی که دارد در جهت رفع این مشکل کمک شایانی خواهد کرد در ادامه درباره نوزادانی با جثه کوچک نسبت به سن حاملگی و نوزادان بزرگتر نسبت به سن حاملگی صحبت خواهیم کرد.

LGA :یعنی بزرگتر نسبت به سن حاملگی

وقتی نوزادی نسبت به سن بارداری مادر خود بزرگتر باشد و وزن آن نسبت به هفته ای که مادر در آن قرار دارد بیشتر باشد دچارLGA می باشد. در واقع نوزادان در هر هفته ای وزن و جثه مناسب آن هفته را دارند حال اگر نوزادای به دلایل مختلف وزن و جثه آن بزرگ تر نسبت به سن بارداری ای که مادر در آن قرار دارد باشد مبتلا به LGA  می باشد. اما همیشه این یافته دلیلی بر بیماری و یا عارضه ای نمی باشد زیرا زمانی که والدین نوزاد جثه بزرگی دارند و از لحاظ ژنتیکی بزرگ جثه هستند نوزاد آن ها نیز احتمال جثه بزرگ و درشت بودن را دارد. پس یکی از دلایلی که می تواند باعث بزرگ بودن جنین نسبت به سن حاملگی باشد همان ژنتیک است که عارضه ای محسوب نمی شود و طبیعی ست. اما گاهی اوقات مادرانی که وزن بالایی دارند و در واقع چاق می باشند فرزندان آن ها هنگام تولد درشت هستند و وزن بالایی دارند. نوزادان LGA یا بزرگ نسبت به سن حاملگی از بقیه نوزادانی که همسن آن ها هستند یعنی در هفته های یکسانی از بارداری هستند وزن آن ها بسیار بیشتر می باشد.

وزن طبیعی نوزادان معمولا بین ۳ الی ۴ کیلو می باشد. بعضی نوزادان LGA  وزن آن ها حتی بیشتر از ۴ کیلو گرم می باشد. و حتی در مواردی وزن این نوزادان بیشتر از ۵ کیلو گرم می باشد که می تواند سلامت آن ها را تهدید کند.

همان که در قبل گفته شد مواردی مانند ژنتیک و چاق بودن و اضافه وزن بیش از حد مادران میتواند سبب نوزاد LGA یا بزرگتر نسبت به سن حاملگی شوند. اما یکی از عوامل مهمی که می تواند سبب LGA  شود دیابت مادر می باشد. اگر مادران از قبل و یا در حین بارداری دچار دیابت شوند به دلیل مقدار بیش از حد گلوکز در خون مادر و رسیدن گلوکز به جنین همین امر سبب ترشح بیش از حد انسولین در پاسخ به گلوکز خون جنین می شود و به همین دلیل سبب افزایش وزن جنین و تولید چربی در بدن جنین می شود.

چرا اگر نوزاد LGA  باشد خطراتی برای آن به وجود می آید؟

به دلیل درشت بودن و جثه بزرگ نوزاد مخصوصا اگر بالای ۴ کیلو گرم وزن داشته باشد زایمان طبیعی برای مادر دشوار است و جان نوزاد در معرض خطر می باشد بنابراین اکثر این نوزادان به روش سزارین متولد می شوند که همین زایمان خطرات زیادی برای نوزاد دارد. این نوزادان به دلیل ترشح زیاد انسولین در بدنشان بعد از تولد قند خون آن ها بسیار کم می باشند و دچار هیپوگلیسمی هستند که باید برای آنها سرم قندی تجویز شود.در این نوزاد افزایش  دیسترس تنفسی و زجر تنفسی نیزداریم که باید پس از تولد ماسک تنفسی برای ان ها مورد استفاده قرار گیرد.وجود همپای مادر و یک مراقب سلامت از مادر می تواند کمک زیادی جهت کنترل قند خون و چربی خون و وزن مادر کند پس نباید مراقبت های دوران بارداری همان طور که در مقاله  مراقبت های دوران بارداری تعداد ویزیت ها و اهمیت این مراقبت ها گفته شد مورد غفلت مادران قرار گیرد.

SGA: کوچک نسبت به سن حاملگی

همان طور که در بالا در مورد نوزادان LGA  گفته شد نوزادان SGA یعنی نوزادان کوچک نسبت به سن حاملگی که در واقع نسبت به جنین و نوزادانی که در هفته های یکسانی قرار دارند وزن کمتری را دارند و در واقع کوچک جثه هستند.

محدودیت رشد داخل رحمی (IUGR )

اگر مادری به سونوگراقی برود و نوزادش کوچک نسبت به سن حاملگی باشد و همپای مادر در سونوگرافی های مادر این عارضه را تایید کند مسئله IUGR  یا محدودیت داخل رحمی همان تاخیر رشد داخل رحمی مطرح می شود که می تواند عواقبی برای نوزاد داشته باشد. حالا وقتی ماما یا همپای مادر طبق مراقبت های دوران پره ناتال که در مقاله های قبل نوشته شده به اندازه گیری ارتفاع رحم می پردازند اگر اندازه رحم با هفته ای که مادر در آن به سر می برد تطابق نداشته باشد در واقع رحم کوچک تر باشد نوزادمان کوچک است و باید شک به SGA یا نوزاد کوچک نسبت به سن حاملگی و IUGR که همان تاخیر رشد داخل رحمی ست ،کرد که در این شرایط مادران را جهت سونوگرافی ازرشد جنین ارجاع می دهند.

صدک جنین

معمولا نوزادان مبتلا به SGA زیر صدک ۱۰ یعنی منحنی رشد نرمال هستند و وزن کمتری نسبت به همسن های خود که در هفته های یکسانی به سر می برند را دارند.

تاثیر برخی از عوامل خطر مرتبط بر محدودیت رشد داخل رحمی

محدودیت رشد داخل رحمی که منجر به نوزاد SGA میشود می تواند از عواملی منشا بگیرد که در ادامه به این دسته از عوامل می پردازیم:

  • اگر مادری دچار بیماری هایی نظیر کم خونی،مشکلات قلبی و عروقی و کلیوی باشد احتمال جنین SGAرا خواهد داشت علاوه براین مهم ترین بیماری که سبب محدودیت رشد داخل رحمی می شود بیماری پره اکلامپسی یا مسمومیت بارداری ست که با احتمال فراوان نوزادان متولد شده از این مادران دچار محدودیت رشد داخل رحمی هستند.
  • اختلالات جفتی نیز سبب محدودیت رشد داخل رحمی می شود:به دلیل مختل بودن و مشکلات جفتی و نرسیدن مواد مغذی اعم از اکسیژن و مواد غذایی به جنین نوزاد کوچکتر از سن حاملگی می شود.
  • مشکلات ناهنجاری های جنینی: در بعضی موارد به دلیل اختلالات کروموزومی و ناهنجاری های جنینی مشکل محدودیت رشد را داریم مثل سندروم داون و اختلالات کلیه ی جنین
  • چندقلویی:در برخی موارد به دلیل مشکلات در رسیدن مواد غذایی به جنین که همان ترانسفزیون قل به قل می باشد یک جنین ممکن است نسبت به دیگر جنین ها کوچک تر باشد.
  • مبتلا بودن مادر به بیماری های جنسی منتقله مانند سفلیس و سایتو مگالوویروس و همچنین سوتغذیه مادر به دلیل نرسیدن مواد غذایی به جنین یکی دیگر از این عوامل می باشد.

درمان تاخیر رشد جنین

به مادران در موارد محدودیت رشد داخل رحمی توصیه می شود مصرف مواد مغذی  و ویتامین های مورد نیاز بدن مانند اسید فولیک و چربی ها و مغز بادام و فندق خودرا بالا ببرندو در بیشتر موارد در بستر به استراحت بپردازند. همچنین اگر مبتلا به بیماری هستند حتما برای جلوگیری از حاد شدن این موضوع در صدد رفع آن بیماری باشند.اگرمادری سیگار و قلیان ،الکل مصرف می کند حتما ازآن ها دوری کنند.

 

منبع مقاله

  • کتاب بارداری و زایمان ویلیامز ، ترجمه دکتر بهرام قاضی جهانی انتشارات گلبان

 

نوکو (نوآوری کودک) پایگاهی برای آموزش والدین و کودکان در فضای مجازی است که با هدف ارتقاء دانش و فرهنگ صحیح پرورش کودک و با نگاهی آموزش محور با ارائه محتواهای با کیفیت با بیانی ساده و با استفاده از منابع علمی معتبر دنیا ، ایجاد شده است . فعالیت نوکو با تولید صدها ساعت ویدئو برای آموزش مطالب مورد نیاز والدین از دوره بارداری تا نوجوانی ، و همچنین آموزش و سرگرمی برای کودکان و نوجوانان آغاز شده است .

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *